«Газет – халықтың көзі, құлағы һәм тілі. Адамға көз, құлақ, тіл қандай керек болса, халыққа газет сондай керек»
Ахмет Байтұрсынов

Жанар-жағармай қоры жеткілікті ме?

Жанар-жағармай қоры жеткілікті ме?
Ашық дереккөз
Жыл сайын көктемгі дала жұмыстары басталысымен шаруашылықтарда жанар-жағармайға қатысты әңгіме желдей есетіні рас. Сондай-ақ, бұл мәселе күзгі егін жинау науқанының тұсында да күн тәртібіне шығарылатыны белгілі. Себебі, әрбір диқан өзі сайлайтын техникасының «ішер асын» алдын ала әзірлеп қойғанды жөн көреді. Ал, ол үшін жанар-жағармай қоры жеткілікті болып, бағасы да қалтаға салмақ түсірмеуі тиіс. Биыл өңірімізде бұл бағытта қандай жұмыстар атқарылуда? Дизель отынын таратушы операторлар айқындалды ма? Оның бағасы қанша?

Облыстық ауыл шаруашылығы басқармасының баспасөз қызметі хабарлағандай, 2025 жылы облыс бойынша 641,2 мың гектарға дақылдар орналастыру жоспарлануда. Бұл – өткен жылмен салыстырғанда 14,5 мың гектарға артық. Демек, осы жылы диқандардың жұмысы да едәуір көбейіп, техникаларының саны да арта түспек.

Естеріңізге сала кетсек, былтыр өңірімізде 626,7 мың гектар алқапқа ауыл шаруашылығы дақылдары орналастырылған еді. Ал, күзгі дала және жинау жұмыстарын уақтылы жүргізу мақсатында 10 мың дана ауыл шаруашылығы техникасы жұмылдырылған. Нәтижесінде, егін жинау науқаны кезеңінде 352,9 мың гектар алқаптағы масақты дәнді дақыл толықтай орылып, 586,4 мың тонна егін жиналды. Сондай-ақ, бұл кезеңде ауа райының қолайлы болуы мен фермерлер тарапынан агротехникалық шаралардың мерзімінде жүргізілуі есебінен масақты дәнді дақылдардан алынған орташа өнімділік алдыңғы жылмен салыстырғанда гектарына 16,6 центнерге дейін өсті.

Сонымен, бұл күнде жергілікті шаруалардың техникалық базасы егістік науқанына әзір тұр. Осы жылы облыс бойынша егіс алқабына 8 мыңнан аса ауыл шаруашылығы техникалары жұмылдырылмақ. Осы орайда, «Дала төсін шаңға көметін шаруалардың «темір көмекшілері» жанар-жағармаймен тиісті деңгейде қамтамасыз етіле ме?» деген заңды сұрақ туады. Облыстық ауыл шаруашылығы басқармасының мәліметінше, 2025 жылғы көктемгі дала жұмыстарын жүргізу үшін ауыл шаруашылығы тауар өндірушілері тарапынан дизель отынына электрондық түрде 1 306 өтінім қабылданып, 22,2 мың тонна дизель отынының көлемі қалыптасқан. Алайда, Энергетика министрлігі тарапынан өңіріміз үшін 20 мың тонна дизель отыны бөлініпті.

– Ағымдағы жылғы көктемгі дала жұмыстарына мемлекет тарапынан бөлінген дизель отынын тарату үшін 8 өңірлік таратушы операторлар айқындалды. Тарату бағасы – әрбір литр дизель отыны үшін 254 теңгені құрады. Сонымен қатар, мұнай өңдеуші зауыттар мен өңірлік операторлар арасындағы келісімшарт жасасу жұмыстары жүргізіліп, наурыз айына тиісті 4,1 мың тонна дизель отынына толық қаражат төленді. Бүгінгі таңда наурыз айына бөлінген көлемнің 3,9 мың тоннасы жеткізіліп, оның 1,6 мың тоннасы облыс агроқұрылымдарына таратылды, – делінген аталған басқарманың баспасөз қызметі таратқан ақпаратта.

Атап өту керек, биыл ауа райының қолайсыздығына байланысты көктемгі дала жұмыстары былтырғы жылмен салыстырғанда кеш басталуда. Мәселен, бүгінгі күнге көктемгі жер жырту жұмыстары 47,3 мың алқапта жүргізілсе, дақыл себуге 125,8 мың гектар жер дайындалған. Бұдан бөлек 53,9 мың алқапқа жаздық масақты дақыл, 6,7 мың гектарға көп жылдық шөп, 0,3 мың алқапқа майлы дақылдар, 13 гектарға бақша дақылдары мен 198 алқапқа дәндік жүгері және 6 мың гектарға көкөніс дақылдары себілген. Сондай-ақ, көктемгі дала жұмыстарына қажетті 54,8 мың тонна тұқым көлемі толықтай құйылған. Ал, себілетін тұқымдардың 333 тоннасы элита, 6,1 мың тоннасы 1-репродукция және 13,5 мың тоннасы бірінші ұрпақты будандарды құрайды.

– Көктемгі егін егу және күзгі жиын-терім жұмыстарын уақтылы және сапалы жүргізуді қамтамасыз ету бойынша несиелендіру жұмыстары жүргізілуде. Бүгінде «Аграрлық несие корпорациясы» арқылы 4,7 миллиард теңгеден астам қаржыға өтінімдер түсіп, оның 1,6 миллиард теңгесі берілді. Ал, 1,5 миллиард теңгені құрайтын өтінімдер мақұлданып, құжаттар рәсімделу үстінде. Бұдан басқа 1,6 миллиард теңгеден астам өтінімдер қаралымда тұр, – дейді облыстық ауыл шаруашылығы басқармасының өкілі Тұңғыш Тынысбек.

Сонымен, қара басын көтеріп елден сұрағанша, алтын басын иіп жерден сұрайтын диқан қауымы үшін барлық құрал-сайманының дайын болуы – аса маңызды. Шаруалардың техникалары сақадай сай болса, көңілдері де жай болады. Бастысы, олар үшін арзандатылған жанар-жағармайдың бағасы ойға қонымды болса, шаруалар да ширыға түседі. Өйткені, олар тілімдей жерден жылдық азық жинауға тәуекел етіп отыр.

 

Есен ӨТЕУЛІ

Ұқсас жаңалықтар