Ұлттық бірлікті нығайтады

Бұл – елдің қоғамдық-саяси өміріндегі маңызды оқиға әрі халықтың тікелей ерік білдіру институтының айқын көрінісі. Ре ферендум мемлекеттік маңызы бар мәс елелерді бүкілхалықтық дауыс беру арқылы шешуге мүмкіндік беретін конституциялық құрал болып табылады. Қазіргі кезеңде әлемдік саяси үдерістер күрделеніп, мемлекеттердің ішкі тұрақтылығы мен стратегиялық бағыттары айрықша маңызға ие болып отыр. Осындай жағдайда референдум өткізу – қоғамның пікірі мен ұстанымын айқындаудың ең ашық әрі әділ тәсілдерінің бірі. Референдум – бұл ел өміріндегі аса маңызды мәселелерді бүкілхалықтық дауыс беру арқылы шешудің демократиялық тетігі. Ол азаматтардың мемлекет басқару ісіне тікелей қатысуына мүмкіндік береді және стратегиялық бағыттарды айқындауда шешуші рөл атқарады.

Референдум–өкілдік демократиямен тікелей демократияны ұштастыратын тиімді механизм. Парламент заң қабылдайтын өкілді орган болса, референдум халықтың өзі шешім қабылдауына мүмкіндік береді. Қазақстан тәуелсіздік жылдарында бірнеше рет республикалық референдум өткізіп, саяси жүйені кезеңкезеңімен жаңғыртып отырды. Бұл тәжірибе референдум институтының елдегі реформалар процесінде маңызды рөл атқаратынын көрсетеді. Референдум – тек мемлекеттік органдар ұйымдастыратын шара емес, ол – әрбір азаматтың жеке таңдауы мен жауапкершілігін талап ететін процесс. 18 жасқа толған әрбір Қазақстан азаматы дауыс беруге құқылы. Әр дауыс – ел болашағына қосылған үлес. Сондықтан азаматтардың белсенділігі, құқықтық сауаттылығы және қоғамдық мәселелерге бейжай қарамауы – демократиялық мәдениеттің көрсеткіші. Референдум – тек құқықтық рәсім ғана емес, ол – халық пен мемлекет арасындағы сенім мен жауапкершіліктің көрінісі. Азаматтардың белсенді қатысуы мен саналы таңдауы еліміздің болашағын айқындайтын шешімдердің берік негізі болмақ. Азаматтық қоғамның басты белгілерінің бірі – әр адамның ел өміріне бейжай қарамай, қоғамдық-саяси үдерістерге белсенді араласуы.

Осы тұрғыдан алғанда, референдумға қатысу – әрбір азаматтың құқықтық мүмкіндігі ғана емес, оның азаматтық борышы мен жауапкершілігінің көрінісі. Әсіресе Қазақстан сияқты тәуелсіз мемлекет үшін халықтың саяси белсенділігі елдің тұрақты дамуы мен берік болашағының кепілі болып с ана лады. Ре ферендум – мемлекет өміріндегі аса маңызды мәселелерді бүкілхалықтық дауыс беру арқылы шешу тәсілі. Бұл – демократияның тікелей көрінісі. Егер сайлау арқылы азаматтар өз өкілдерін таңдаса, референдум кезінде әр адам белгілі бір мәселе бойынша тікелей шешім қабылдайды. Референдумда берілген әр дауыс – ел тағдырына қосылған үлес. Ол – азаматтың өз мемлекетіне деген көзқарасын, ұстанымын және жауапкершілігін білдіреді. Сондықтан референдумға қатысу тек заңмен бекітілген құқық қана емес, ел болашағына бейжай қарамайтын адамның парызы. Азаматтық борыш – адамның қоғам мен мемлекет алдындағы жауапкершілігі. Ол тек салық төлеу немесе заңды сақтау ғана емес, сонымен қатар қоғамдық маңызы бар шешімдерге қатысуды да қамтиды.

Референдумға қатысу арқылы азамат өзінің саяси ұстанымын білдіреді, қоғамдық дамуға ықпал етеді, мемлекеттік шешімдердің заңдылығын нығайтады, демократиялық мәдениетті қалыптастыруға үлес қосады. Кейбір адамдар референдумға қатысуды жеке таңдау деп қабылдауы мүмкін. Алайда әрбір дауыс жалпы нәтижеге әсер етеді. Егер азаматтар саяси процестерден шет қалса, маңызды шешімдер аз ғана белсенді топтың қатысуымен қабылдануы мүмкін. Сондықтан референдумға қатысу – болашақ ұрпақ алдындағы жауапкершілік. Бүгін қабылданған шешімдер ертеңгі күннің құқықтық, экономикалық және әлеуметтік дамуына ықпал етеді.

Референдум – қоғамды біріктіретін маңызды саяси құрал. Ортақ мәселені бүкіл халық болып талқылау және шешім қабылдау ұлттық бірлікті нығайтады. Бұл мемлекет пен халық арасындағы сенімді арттырады. Белсенді қатысу қоғамда жауапкершілік мәдениетін қалыптастырады. Әр азамат өз дауысының маңызын түсінген кезде ғана демократиялық құндылықтар терең тамыр жаяды.Әсіресе жастардың референдумға қатысуы ерекше маңызды. Жас буын – елдің болашағы. Олардың саяси белсенділігі қоғамның даму қарқынын айқындайды. Жастардың саналы таңдауы жаңа идеялар мен жаңашыл көзқарастардың қалыптасуына ықпал етеді.

Референдумға қатысу – әрбір саналы азаматтың парызы. Бұл – өз елінің тағдырына бейжай қарамай, оның болашағына жауапкершілікпен қараудың көрінісі. Әр дауыс – маңызды. Әр таңдау – тарихтың бір бөлшегі. Белсенді азаматтық ұстаным – өркениетті қоғамның негізі. Азаматтық белсенділік бар жерде ғана әділетті қоғам, тұрақты мемлекет және жарқын болашақ қалыптасады.

Пернебек ОСПАНОВ

облыстық Қоғамдық кеңестің мүшесі